Owalne zębatki rowerowe to temat, który wraca jak bumerang co kilka lat. Z jednej strony stosowanie takich zębatek ma swoich zdecydowanych zwolenników, z drugiej – krytyków takiego rozwiązania nie brakuje. Przyjrzyjmy się bliżej owalnym zębatkom rowerowych – czy są one naprawdę rewolucyjne czy tylko modnym dodatkiem?
Co to są owalne zębatki rowerowe?
Owalne zębatki rowerowe – z angielskiego “oval chainrings” – mają różną długość osi wzdłużnej i poprzecznej, co sprawia, że ich forma przypomina owal. Są one alternatywą dla tradycyjnych zębatek o kształcie okręgu. Główną teorią stojącą za wykorzystaniem owalnych zębatek jest założenie, że taki kształt pozwala na bardziej efektywne i płynne pedałowanie, co w efekcie może przełożyć się na lepsze osiągi sportowe.
Zalety owalnych zębatek
Zwolennicy owalnych zębatek podkreślają kilka ich potencjalnych zalet. Przede wszystkim, takie zębatki mogą pomóc zmniejszyć obciążenie stawów kolanowych. Dzięki nieregularnemu kształtowi pozwalają na zmniejszenie siły, którą trzeba wywierać na pedałach w momencie, gdy korby znajdują się w najbardziej skrajnych pozycjach. Badania sugerują, że owalne zębatki mogą przyczynić się do zmniejszenia ryzyka kontuzji.
Owalne zębatki mogą również zwiększyć efektywność pedałowania. Większość rowerzystów doświadczyła momentu, kiedy pedałowanie jest trudniejsze np. pod górę lub podczas mocnego przeciwnego wiatru. Według zwolenników, owalne zębatki pomagają w pokonaniu tych trudności dzięki większej sile i płynniejszemu ruchowi.
Krytyka owalnych zębatek
Nie wszyscy jednak są przekonani o zaletach owalnych zębatek. Krytycy argumentują, że większość twierdzeń dotyczących tych zębatek oparta jest na obiegowej opinii. Przy braku wiarygodnych badań naukowych skuteczność tego rozwiązania dalej jest poddawana w wątpliwość. Chociaż niektóre badania wskazują na drobne korzyści dla niektórych rowerzystów, to nie ma jednoznacznych dowodów potwierdzających skuteczność owalnych zębatek.
Co więcej niektórzy rowerzyści twierdzą, że owalne zębatki mogą zakłócać ich naturalny rytm pedałowania. To z kolei prowadzi do większego zmęczenia i obniżenia – zamiast podniesienia – wydajności. Innym problemem jest koszt – owalne zębatki są często znacznie droższe niż tradycyjne zębatki okrągłe.
Decyzja należy do Ciebie
To czy warto zainwestować w owalne zębatki, zależy od osobistych preferencji i oczekiwań rowerzysty. Jeśli masz problemy ze stawami kolanowymi, mogą one okazać się korzystne dla twojego zdrowia. Warto wiedzieć, że obecnie można kupić dość tanie i solidnie wykonane zębatki owalne także mniej markowych producentów. Taki zakup pozwala się przekonać co do sensu stosowania tego typu rozwiązań bez rozbijania przysłowiowej skarbonki. Jedną z tanich, dobrze ocenianych konstrukcji, są zębatki Carbon Enmy, które można kupić na Amazonie za nieco ponad 100 złotych.
Czy wiesz że?
Ciekawostką jest fakt, że pomysł na owalne zębatki nie jest nowy. Już w latach 70. XX wieku pojawiły się pierwsze próby wykorzystania tego kształtu w rowerach szosowych. Jednak wówczas nie zdobyły one większej popularności i tylko niewielu rowerzystów decydowało się na ich stosowanie.
Źródła
- “The Scientific Assessment of Oval Chainrings” – artykuł naukowy, Journal of Sports Sciences, https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25356375/
- “Efficiency of pedaling with elliptical chainrings” – artykuł naukowy, Journal of Science and Cycling, https://jsc-journal.com/ojs/index.php?journal=JSC&page=article&op=view&path%5B%5D=166
